เมื่อวันที่ 23–24 มีนาคม 2569 ที่ห้องประชุม Backyard Cafe อำเภอเมือง จังหวัดสุรินทร์ เครือข่ายประเด็นบุหรี่ไฟฟ้าภาคอีสาน มีการจัดประชุมคณะทำงานประเด็นบุหรี่ไฟฟ้าครั้งที่ 2 ภายใต้โครงการพัฒนาระบบและกลไกสนับสนุนการขับเคลื่อนงานสุขภาวะภาคีเครือข่ายภาคอีสาน โดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อรวบรวมบทเรียนจากการทำงานที่ผ่านมา วิเคราะห์สถานการณ์วิกฤตของบุหรี่ไฟฟ้าในปัจจุบัน และร่วมกันวางแผนยุทธศาสตร์เพื่อปกป้องเด็กและเยาวชนจากบุหรี่ไฟฟ้าในพื้นที่ภาคอีสาน

การประชุมเริ่มต้นด้วยกิจกรรมเช็คอินดอกไม้ โดยให้เผยความรู้สึกนึกคิดของตัวเองผ่านดอกไม้ที่ชอบ รับฟังด้วยใจและไปต่อด้วยการนำเสนอความก้าวหน้าการทำงานที่ผ่านมา โดยคุณธนภัทร แสงหิรัญ ผู้ประสานงานประเด็นบุหรี่ไฟฟ้า ซึ่งได้ทบทวนกระบวนการทำงาน / วิเคราะห์ปัจจัยที่ทำให้งานสำเร็จ รวมถึงข้อจำกัดที่พบในแต่ละพื้นที่ จากนั้นภาคีเครือข่ายได้ร่วมกันอัพเดตสถานการณ์บุหรี่ไฟฟ้าในพื้นที่ทำงานตนเอง การทำกิจกรรมเพื่อแก้ปัญหา และสรุปภารกิจตามบทบาทหน้าที่ของตนเอง จากการแลกเปลี่ยนข้อมูลของภาคีเครือข่าย 7 กลุ่มหลัก พบว่าสถานการณ์บุหรี่ไฟฟ้าในภาคอีสานน่ากังวลอย่างยิ่ง ในบางพื้นที่เริ่มพบผู้สูบหน้าใหม่ที่มีอายุน้อยลงถึงระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4-5 การเข้าถึงบุหรี่ไฟฟ้าที่ง่ายขึ้นผ่านช่องทางออนไลน์ และการเลียนแบบรุ่นพี่หรือคนในครอบครัว โดยเฉพาะในพื้นที่ชายแดนและเขตเมือง อย่างไรก็ตาม เครือข่ายต่างๆ ได้พยายามสร้างนวัตกรรมในการทำงาน เช่น กลุ่มฟรีด้อมที่ใช้การสังเกตการณ์แบบมีส่วนร่วมเข้าไปร่วมเล่นกีฬา รับฟังปัญหา และถามความเห็นเพื่อดึงเป็นแกนนำร่วมกิจกรรม บ้านพักเด็กจังหวัดเลยพัฒนาเกมบิงโก และปริศนาอักษรไขว้บุหรี่ไฟฟ้าเพื่อดึงดูดความสนใจกลุ่มเยาวชน เครือข่ายดอกหญ้าอาสาใช้พื้นที่เดิ่นโฮมใจเป็นลานเล่นอิสระเพื่อสร้างพื้นที่ปลอดภัย ดึงเด็กออกจากบุหรี่ไฟฟ้า ตลอดจนเครือข่ายองค์กรงดเหล้า และกลุ่มอำนาจจะเลิร์นที่เน้นการทำงานกับแกนนำนักเรียนรุ่นพี่เพื่อดูแลรุ่นน้อง และการใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่นอย่างเรื่องสมุนไพรมาเป็นเครื่องมือช่วยในการเลิกบุหรี่ โดยมีเป้าหมายสำคัญคือการทำให้เด็กเห็นคุณค่าในตัวเองและมีทักษะในการต่อรองเพื่อปฏิเสธสิ่งเสพติด ต่อด้วยการนำเสนอร่างข้อเสนอเชิงนโยบายของประเด็นบุหรี่ไฟฟ้า โดยมีอาจารย์ ดร.คณิน เชื้อดวงผุย ผู้รับผิดชอบโครงการ และผศ.ดร.เบญจยามาศ พิลายนต์ นักวิชาการโครงการฯ เข้าร่วมประชุมแบบออนไลน์เพื่อพิจารณาข้อเสนอให้สมบูรณ์มากขึ้น

ในวันที่สองของการประชุม คณะทำงานได้ร่วมกันออกแบบกิจกรรม "เวที โชว์-แชร์-เชื่อม ประเด็นบุหรี่ไฟฟ้า" ซึ่งจะเป็นพื้นที่กลางในการแสดงพลังของเครือข่าย โดยมีคุณมงคล ปัญญาประชุม ผู้จัดการ สคล.ภาคอีสานตอนล่าง / ที่ปรึกษาประเด็นบุหรี่ไฟฟ้าเข้าร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็น ที่ประชุมมองเห็นตรงกันว่าควรเน้นให้มีการนำเสนอพื้นที่ที่ประสบความสำเร็จมาเล่าสู่กันฟัง และนำพื้นที่ที่กำลังดำเนินงานมาแลกเปลี่ยนบทเรียน พร้อมทั้งเตรียมเชิญตัวแทนบ้านพักเด็กและเยาวชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และโรงเรียนที่เป็นภาคี เข้ามาร่วมศึกษาไอเดียและเครื่องมือเพื่อสนับสนุนงบประมาณในการทำงานจริงร่วมกันข้างหน้า

สำหรับแผนงานในอนาคตที่ประชุมมีมติจัดเสวนาออนไลน์ครั้งที่ 2 วันที่ 8 เมษายน 2569 ผ่านระบบสตรีมยาร์ด และจัดประชุมพิจารณาข้อเสนอเชิงนโยบาย "การปกป้องเด็กเยาวชนจากบุหรี่ไฟฟ้า" กับภาคีเครือข่าย 28 กลุ่ม เพื่อพัฒนาข้อเสนอเชิงนโยบายให้มีความสมบูรณ์ยิ่งขึ้น ผ่านระบบซูม ในวันที่ 21 เมษายน 2569 โดยจะรวบรวมคู่มือและเครื่องมือที่ใช้ได้จริงจากกลุ่มเยาวชนแนบไปกับข้อเสนอ เพื่อยื่นต่อหน่วยงานระดับนโยบายในวงแชร์ โชว์ เชื่อมที่จะจัดขึ้นในวันที่ 24-26 มิถุนายน 2569 ต่อไป